تحصيلات تکميلي

تاريخ دفاع : 13/5/80

رشته و گرايش : شيمي-تجزيه

استاد مشاور : دکتر جعفر خراساني-دکتر شهرام تنگستاني نژاد

نام و نام خانوادگي : عليرضا فيروز

دانشكده : علوم

استاد راهنما : دکتر محمدکاظم اميني

تهيه‌الكترودهاي‌ گزينشگر يوني‌ با استفاده‌ از حامل‌هاي‌ موليبدن‌ (IV) و واناديم‌ (IV)اكسوفتالوسيانين‌ براي‌ اندازه‌گيري‌ ساليسيلات‌ و تهيه‌ الكترود گزينشگر +Cu2 بااستفاده‌ از حامل‌ فنيل‌ گلي‌ اكسال‌ - α- منوكسيم‌

چكيده

در قسمت‌ اول‌ اين‌ پايان‌نامه‌، الكترودهاي‌ مبتني‌بر اكسوفتالوسياناتوواناديمVPOC] (IV) ، واناديل‌ فتالوسيانين‌ ] و اكسوفتالوسياناتوموليبدنMoOPC] (IV) ، موليبدنيل‌فتالوسيانين‌ ] به‌ عنوان‌ الكترودهاي‌ گزينشگر ساليسيلات‌ توضيح‌ داده‌ شده‌اند. اين‌ الكترودها از وارد كردن‌ يون‌پذيرهاي‌ مذكور در غشاي‌ پلي‌وينيل‌كلريد ( PVC ) حاوي‌ نرم‌ كننده‌ تهيه‌ شده‌ و مستقيماً بر سطح‌ الكترودهاي‌ گرافيتي‌ پوشش‌ داده‌ شده‌اند. الكترودهاي‌ حاصل‌ در دامنه‌ وسيعي‌ از غلظت‌ ساليسيلات‌ ( 1-10* 1- 7-10 * 1مولار) پاسخ‌ نرنستي‌ (7/58- الي‌ 1/59- ميلي‌ولت‌) نشان‌ مي‌دهند. الكترودها داراي‌ زمان‌ پاسخ‌ سريع‌ و حد تشخيص‌ بسيار پائين‌ بوده‌ و در محدوده‌  pH=6-9 قابل‌ استفاده‌ مي‌باشند. حسگرهاي‌ پيشنهادي‌ نسبت‌ به‌ تعدادي‌ از آنيون‌هاي‌ معدني‌ و آلي‌ از گزينش‌پذيري‌ بالايي‌ برخوردار مي‌باشند. تاثير افزودني‌هاي‌ كاتيوني‌ و آنيوني‌ چربي‌دوست‌ بر پاسخ‌ اين‌ الكترودها مورد بررسي‌ قرار گرفت‌. بيشترين‌ حساسيت‌ و وسيع‌ترين‌ دامنه‌ خطي‌ در حضور تري‌اكتيل‌متيل‌آمونيم‌ كلريد به‌ عنوان‌ افزودني‌ كاتيوني‌ چربي‌دوست‌ ملاحظه‌ گرديد. اين‌ الكترودها براي‌ تعيين‌ مقدار ساليسيلات‌ در مواد دارويي‌ مورد استفاده‌ قرار گرفت‌ و نتايج‌ مطلوبي‌ حاصل‌ گرديد.

در قسمت‌ دوم‌، يك‌ الكترود گزينشگر Cu(II)مبتني‌بر يك‌ تركيب‌ جديد به‌ نام‌ 2-كئولينوليل‌-2-فنيل‌گلي‌اكسال‌-2-اكسيم‌ (فنيل‌گلي‌اكسال‌- α-منوكسيم‌) توسعه‌ يافته‌ است‌. غشاي‌ مبتني‌بر PVC حاوي‌ فنيل‌گلي‌اكسال‌- α -منوكسيم‌، دي‌بوتيل‌فتالات‌ به‌ عنوان‌ نرم‌ كننده‌ و سديم‌ تترافنيل‌بورات‌ به‌ عنوان‌ اصلاحگر مستقيماً بر سطح‌ الكترود سيم‌ پلاتين‌ پوشش‌ داده‌ شد. الكترود حاصــل‌ داراي‌ پاسخ‌ خطـــي‌ در دامنه‌ غلظـت‌ 1-10*1 - 6-10*1 مولار  ++Cu با شيب‌ نرنستي‌ 2/28 ميلي‌ولت‌ مي‌باشد. الكترود پيشنهادي‌ داراي‌ زمان‌ پاسخ‌ 50-10 ثانيه‌ (براي‌ دامنه‌ غلظت‌ 1-10- 6-10 مولار) مي‌باشد. اين‌ الكترود در دامنه‌   pH=3-6.5  قابل‌ استفاده‌ بوده‌ و داراي‌ حد تشخيص‌ 7- 10*5 مولار مي‌باشد و گزينش‌پذيري‌ مطلوبي‌ نسبت‌ به‌ تعدادي‌ از يون‌هاي‌ قليايي‌، قليايي‌ خاكي‌، فلزات‌ واسطه‌ و فلزات‌ سنگين‌ نشان‌ مي‌دهد. الكترود ميله‌اي‌ پوشش‌ داده‌ شده‌ حداقل‌ به‌ مدت‌ دو ماه‌ پايدار بوده‌ و تغيير قابل‌ ملاحظه‌اي‌ در رفتار پتانسيومتري‌ آن‌ مشاهده‌ نگرديد. كاربرد الكترود براي‌ تعيين‌ مقدار مس‌ در نمونه‌هاي‌ پودر شير و نيز بعنوان‌ الكترود شناساگر براي‌ تيتراسيون‌ پتانسيومتري‌ ++Cu با استفاده‌ از EDTA توضيح‌ داده‌ شده‌ است‌.