تحصيلات تکميلي

نام و نام خانوادگي : سهراب دل انگيزان

دانشکده : علوم اداري و اقتصاد

استاد راهنما : دکتر رحيم دلالي اصفهاني- دکتر هوشنگ شجري

تاريخ دفاع : 21/3/87

رشته و گرايش : علوم اقتصادي- منابع طبيعي

استاد مشاور : دکتر محسن رناني

اثر پول و عرضه نيروي کار بر تورم و بيکاري "بررسي آثار تغيير فروض در مدل انتظارات و خنثايي لوکاس"

چکيده

پول به عنوان وسيله مبادله نقش بزرگي را در اقتصاد به عهده دارد. تسهيل در مبادلات و امکان به انجام رسيدن مبادلات جديد، حداقل نقشي است که در مدل­هاي اقتصادي براي آن قائل هستند. وجود تغييرات در اندازه حجم پول و نقش اين تغييرات به عنوان عامل اثرگذار بر متغيرهاي اصلي اقتصاد هم­چون توليد و بيکاري نکته­اي است که از قرن هيجدهم به بعد محل چالش فکري دانشمندان اقتصادي بوده است.

امروزه در بسياري از اقتصادهاي جهان که با مشکل تورم و بيکاري مواجه­اند، استفاده از ابزار پولي براي اثرگذاري بر اين مشکلات اقتصادي مرسوم است. اختلاف عقيده بر سر اين موضوع که سياست پولي مي­تواند براي کنترل بيکاري و تورم مؤثر باشد، چالشي است که هم از نظر تجارب متفاوت دولت­هاي مختلف قابل بررسي است و هم از زاويه ديد مکاتب و مدل­هاي متفاوت اقتصادي قابل مشاهده است. به نظر مي­رسد، موضوع بيکاري در کشورهايي چون ايران که در يک دوره خاص دچار تغيير در نرخ رشد عرضه کار بوده­اند، از عوامل ساختاري جمعيتي نيز متأثر گرديده باشد. لذا علاوه بر سياست پولي عامل نرخ رشد عرضه کار نيز مي­تواند بر بيکاري مؤثر باشد.

رابرت لوکاس در سال 1972 با استفاده از مدل نسل­هاي تداخلي و در نظر گرفتن بازارهاي جزيره­اي مستقل، مدلي را براي بررسي اثرگذاري نرخ رشد پولي بر توليد تدوين و ارائه نمود. اين مدل توانست مبناي فکري کلاسيک­هاي جديد در مواجهه با اثرگذاري و نقش پول شود. فرضيات مدل لوکاس محدود کننده و انتزاعي بود. اما با اين وجود اين مدل مورد استقبال قرار گرفت. هدف اين رساله بررسي اين سؤال است که آيا تغيير در فروض لوکاس مي­تواند نتايج و رفتار مدل وي را تحت تأثير قرار دهد. همچنين عاملي چون نرخ رشد عرضه کار مي­تواند در نتايج مدل وي تأثير بجا گذارد.

روش اين مطالعه توصيفي و با استفاده از منابع کتابخانه­اي است. اين مطالعه به صورت مروري و استفاده از تحليل­ها و استنتاج­هاي رياضي صورت گرفته است. مهم­ترين نتايج اين تحقيق نشان مي­دهند که تغيير فروض مدل لوکاس در بخش توزيع تصادفي پيران بجاي جوانان، حل شدن مدل وي در فضاي غير تصادفي و نيز قائل شدن به رشد عرضه نيروي کار در مدل، آثار متفاوتي برجاي خواهند گذارد که متفاوت از نتايج لوکاس است، و نيز رفتار مدل لوکاس در کرانه متغيرهاي کار و مصرف، متفاوت از نتايج اخذ شده وي در نقاط مياني دامنه آنها خواهد بود.

کلمات کليدي: تورم، بيکاري، نرخ رشد پولي، انتظارات، لوکاس.