تحصيلات تکميلي

نام و نام خانوادگي : مهدي علي اكبر نجاري

دانشکده : تربيت بدني و علوم ورزشي

استاد راهنما : دکتر عفت بمبئي چي

تاريخ دفاع : 9/4/87

رشته و گرايش : تربيت بدني و علوم ورزشي

استاد مشاور : دکتر بهروز برجسته محبي

تاثير 8 هفته تمرين هوازي بر هموسيستئين و حداکثر اکسيژن مصرفي

چکيده

هدف اصلي پژوهش حاضر، بررسي تاثير 8 هفته تمرين هوازي بر ميزان هموسيستئين و حداکثر اکسيژن مصرفي و همچنين تعيين همبستگي بين هموسيستئين و  Vo2max بود. بدين منظور تعداد 28 نفر از 240 دانشجوي دانشگاه علم و صنعت ايران که در نيمسال دوم 87-86 واحد تربيت بدني (1) را اخذ کرده بودند، براي شرکت در تحقيق حاضر انتخاب شدند (سن= 24/1 ± 14/19 سال، وزن= 76/11 ± 13/70 کيلوگرم، قد= 86/5 ± 42/175 سانتيمتر، درصدچربي= 98/5 ± 11/19). همه آزمودني ها سالم بوده و سابقه هيچ گونه بيماري و مصرف داروي خاصي را نداشتند. در حالي که بستگان درجه يک آنها داراي سابقه حداقل يکي از عوامل خطر ساز قلبي-عروقي (نظير فشار خون بالا، چربي خون بالا، ديابت، سيگار کشيدن و ...) و در پاره اي موارد سکته هاي قلبي و مغزي را داشتند. ضمنا آزمودنيها در شش ماهه قبل از انجام تحقيق سابقه هيچ گونه شرکت در فعاليت هاي ورزشي را نداشتند. قبل از هرچيز، درصد چربي آزمودنيها با استفاده از دستگاه الکترونيکي چربي سنج OMRON اندازه گيري شد و ملاک تقسيم نمونه ها بصورت تصادفي ساده به دو گروه شاهد (29/6 ± 98/18) و تجربي (88/5 ± 23/19) قرار گرفت. آزمودنيها در پيش آزمون و پس آزمون، شامل نمونه گيري خون و تست فزاينده بروس، شرکت کردند. بدين صورت که نمونه هاي خون آنان پس از 12-9 ساعت ناشتايي در طول شب و در فاصله ساعت 8-7 صبح از وريد دست چپ جمع آوري شد و جهت بررسي به آزمايشگاه فرستاده شد. حداکثر اکسيژن مصرفي آزمودني ها هم به وسيله اجراي پروتکل فزاينده بروس (فاصله ساعت 18-15) اندازه گيري شد. گروه تجربي در يک برنامه تمريني، شامل 8 هفته تمرين هوازي با تکرار 3 جلسه در هفته که بر روي تردميل و در فاصله زماني ساعت 18-15 انجام شد، شرکت کردند. گروه شاهد تنها در پيش آزمون و پس آزمون شرکت کردند و از انجام هرگونه فعاليت ورزشي در طول تحقيق منع شدند. براي ارزيابي تاثير 8 هفته تمرين هوازي بر ميزان هموسيستئين و اکسيژن مصرفي بيشينه آزمودنيها، از تجزيه و تحليل آماري، تحليل کوواريانس و ضريب همبستگي پيرسون استفاده شد. جهت اثبات فرض همگني واريانس ها از آزمون لوين استفاده شد. بر اساس يافته هاي تحقيق، ميزان هموسيستئين گروه تجربي پس از 8 هفته تمرين هوازي، تغيير معني داري را نشان نداد (05/0 P)، اگر چه ميانگين هموسيستئين در پس آزمون گروه تجربي (24/8 ± 91/17 = X ميکرو مول بر ليتر) بيشتر از گروه شاهد (81/4 ± 67/15 = X ميکرو مول بر ليتر) بود اما اين اختلاف معنادار نبود (7/0 = P و 1/0 = F). نتايج تحقيق اختلاف معناداري در حداکثر اکسيژن مصرفي گروه تجربي در پس آزمون (54/5 ± 74/44 = X ميلي ليتر بر کيلوگرم در دقيقه) با گروه شاهد (11/4 ± 31/39 = X ميلي ليتر بر کيلوگرم در دقيقه) نشان داد (000/0 = P و 1/31 = F)، بطوريکه  Vo2maxگروه تجربي در پس آزمون (43/1 ± 43/5 = X ميلي ليتر بر کيلوگرم در دقيقه) بيشتر از گروه شاهد بود. اما همبستگي معناداري بين هموسيستئين و حداکثر اکسيژن مصرفي مشاهده نشد (05/0 P و 16/0 = r).نتايج بدست آمده نشان داد که 8 هفته تمرين هوازي تاثيري بر مقدار هموسيستئين مردان جوان غير فعال

ندارد. اما حداکثر اکسيژن مصرفي آنان در نتيجه شرکت در تمرينات بطور معناداري افزايش يافت. از طرفي بين ميزان هموسيستئين و حداکثر اکسيژن مصرفي آنان همبستگي معناداري وجود نداشت. به عبارتي در اين تحقيق، 8 هفته تمرين هوازي باعث تغيير هموسيستئين به عنوان يکي از ريسک فاکتورهاي قلبي- عروقي در مردان جوان غير فعال نشد، اما  Vo2max آنان را افزايش داد.

واژه هاي کليدي: هموسيستئين، حداکثر اکسيژن مصرفي، تمرين هوازي، غيرورزشکار