تحصيلات تکميلي

نام و نام خانوادگي : مهناز شهبازي

دانشکده : تربيت بدني و علوم ورزشي

استاد راهنما : دکتر مهدي کارگرفرد

تاريخ دفاع : 24/7/85

رشته و گرايش : تربيت بدني و علوم ورزشي

استاد مشاور : دکتر وحيد ذوالاکتاف

اثرات مصرف گلوكز خوراكي در آغاز تمرين طولاني مدت با شدت متوسط در زنان در مقايسه با مردان

چکيده

هدف: هدف از اين مطالعه مقايسه اثرات مصرف گلوكز خوراكي (5/0 گرم در هر كيلوگرم) در شروع تمرين طولاني مدت با شدت متوسط (60% حداكثر اكسيژن مصرفي) بر روي پاسخ هاي گلوكز، انسولين و كورتيزول پلاسما در زنان و مردان بود.

روش شناسي: در يك تحقيق نيمه تجربي، تعداد 15 زن (با ميانگين سني 95/1 ± 3/22 سال) و 15 مرد (با ميانگين سني 69/1 ± 00/23 سال) دانشجوي فعال دانشگاه اصفهان بطور داوطلب بعنوان نمونه آماري انتخاب شدند. پس از ارزيابي اوليه آزمودني ها و تعيين مشخصات بدني و فيزيولوژيكي آنان، مجوز ورود به مطالعه را كسب كردند. ابتدا، با استفاده از پروتكل بروس اكسيژن مصرفي بيشينة آنها اندازه گيري شد. سپس از بين كلية آزمودني ها تعداد 30 نفر كه داراي اكسيژن مصرفي بيشينه مشابه بودند جهت شركت در مرحلة دوم بطور تصادفي در دو گروه مساوي زن و مرد قرار گرفتند. در مرحلة دوم تحقيق، نمونه هاي خوني (3 ميلي ليتر) بلافاصله قبل از تمرين، هنگام تمرين(دقايق 3، 5، 15، 30و 45) و 30 دقيقه از دورة بازگشت به حالت اوليه از آزمودني ها در حالت ناشتا(12 ساعت) به عمل آمد. لازم به ذكر است محلول گلوكز خوراكي (نيم گرم در هر كيلوگرم وزن بدني) بين دقايق 2 و 3 به آزمودني ها داده شد.

يافته ها: نتايج نشان داد که غلظت هاي گلوكز پلاسما در زنان قبل از تمرين، هنگام تمرين(در دقايق 3، 15، 30و 45) و 30 دقيقه از دورة ‌بازگشت به حالت اوليه در مقايسه با مردان پايين تر بود(01/0>P). در حالي كه، غلظت هاي انسولين پلاسما در زنان هنگام تمرين (دقايق 3، 5، 15، 30و 45) بالاتر بود(05/0<P). همچنين نسبت سطح زير منحني گلوكز به انسولين در زنان قبل از تمرين، هنگام تمرين و دوره ‌بازگشت به حالت اوليه در مقايسه با مردان پايين تر بود(001/0>P). ميانگين غلظت هاي كورتيزول هنگام استراحت، تمرين و دورة بازگشت به حالت اوليه در زنان و مردان تفاوت معناداري مشاهده شد(001/0>P).

بحث و نتيجه گيري: تحقيق حاضر نشان داد كه يك مقدار معين گلوكز خوراكي داده شده در شروع تمرين طولاني مدت با شدت متوسط منجر به پايين آمدن غلظت گلوكز پلاسما و بالاتر رفتن غلظت انسولين پلاسما در زنان در مقايسه با مردان مي شود. همچنين اين داده ها بر تحمل گلوكز بيشتر در زنان هنگام تمرين تأكيد مي كند.