تحصيلات تکميلي

نام و نام خانوادگي : فاطمه السادات موسوي

دانشکده : تربيت بدني و علوم ورزشي

استاد راهنما : دکتر خليل خيامباشي- دکتر محمدرضا سلامت

تاريخ دفاع : 31/6/86

رشته و گرايش : تربيت بدني و علوم ورزشي

استاد مشاور : دکتر نادر رهنما

مقايسه تراکم توده استخواني زنان فوتساليست حرفه اي با افراد غير ورزشکار

چکيده

فعاليت بدني يک فاکتور مهم در افزايش و حفظ تراکم مواد معدني استخوان است. فوتسال به عنوان يک رشته ورزشي پرشدت مي تواند توده استخواني را تحت تاثير قرار دهد. لذا هدف اين پژوهش بررسي تاثير فوتسال بر تراکم مواد معدني استخوان هاي زنان فوتساليست است. نمونه هاي اين پژوهش شامل پانزده نفر از زنان فوتساليست حرفه اي (سن: 8/2 ± 3/24 سال، قد: 4/4 ± 1/161 سانتيمتر و وزن: 0/7 ± 3/54 کيلوگرم) و پانزده نفر از زنان سالم غير ورزشکار (سن: 0/2 ± 8/23 سال، قد: 0/7 ± 9/160 سانتيمتر و وزن: 6/9 ± 5/51 کيلوگرم) بودند. هيچ کدام از نمونه ها سابقه پوکي استخوان خانوادگي يا شکستگي و بيماري هاي مرتبط با پوکي استخوان را نداشتند. زنان ورزشکار داراي حداقل سه سال سابقه بازي فوتسال بصورت حرفه اي بودند و هنگام انجام تحقيق بطور منظم در تمرينات شرکت مي کردند. زنان غير ورزشکار نيز سابقه شرکت منظم در هيچ فعاليت ورزشي را در طول زندگي نداشتند. تراکم مواد معدني استخوان در مهره هاي دوم تا چهارم کمر و گردن و تروکانتر استخوان ران بوسيله دستگاه DEXA اندازه گيري شد. داده ها با استفاده از آزمون هاي t وابسته و مستقل مورد تجزيه و تحليل قرار گرفت. تراکم استخواني زنان فوتساليست در همه قسمت هاي اندازه گيري شده، بطور معناداري نسبت به زنان غير ورزشکار بيشتر بود (01/0>p). ميزان تراکم مواد معدني استخوان بالا تنه و پايين تنه فوتساليست ها به ترتيب: 1/1269 و 1161 ميلي گرم بر سانتيمتر مربع و براي غير ورزشکاران به ترتيب: 4/1102 و 7/877 ميلي گرم بر سانتيمتر مربع و تفاوت آن ها معنادار بوده است (01/0>p). در غير ورزشکاران ميزان تراکم استخواني پاي برتر (2/876 ميلي گرم بر سانتيمتر مربع) با پاي غير برتر (873 ميلي گرم بر سانتيمتر مربع) تفاوت معناداري نداشت (01/0<p)، اما تراکم استخواني پاي غير برتر فوتساليست ها (1196 ميلي گرم بر سانتيمتر مربع) بطور معناداري از پاي برتر آن ها (9/1125 ميلي گرم بر سانتيمتر مربع) بيشتر بود (01/0>p). فوتسال تراکم مواد معدني استخوان را در پايين تنه دو برابر بالا تنه تحت تاثير قرار داده است. اين مسئله احتمالاً به دليل وارد شدن فشارهاي زياد به پايين تنه در اين ورزش و تحمل وزن بدن است. همچنين به دليل وجود حرکات خاصي مثل استارت ها، تغيير جهت ها، شوت زدن ها و پرش و فرودها که نيروهاي برشي و فشارها را بيشتر به پاي تکيه گاه وارد مي کند، تراکم استخواني پاي غير برتر فوتساليست ها از پاي برتر آن ها بيشتر است.

واژه هاي کليدي: تراکم مواد معدني استخوان، گردن استخوان ران، پاي برتر، فوتسال