تحصيلات تکميلي

نام و نام خانوادگي : حسين نادري

دانشكده : ادبيات و علوم انساني

استاد راهنما : دکتر غلامحسين توکلي

تاريخ دفاع : 18/7/86

رشته و گرايش : فلسفه-غرب

استاد مشاور : دکتر فتحعلي اکبري

فهم پذيري صفات الهي

چكيده

عموم متكلمان و فلاسفه در بحث صفات الهي، علي‌رغم اختلاف نظر در باب جزئيات اتفاق‌نظر دارند كه فهم انسان از خداوند به واسطه صفات او صورت مي‌گيرد ولي محدوديت و ناتوانايي‌هاي انسان در فهم اين صفات خود را نشان مي‌دهد. نظر متفكرين مختلف پيرامون كيفيت و حدود توانايي انسان در فهم چيستي صفات خداوند متفاوت است، به نحوي كه آنها لااقل سه نوع الهيات سلبي، ايجابي و متعالي را براي حل اين معضل ارائه كرده‌اند. بي شک هر يک از اين انواع سه گانه الهيات ، تأثير مهمي در کل سيستم تلقي قائلان به آنها در تمام جزئيات عقيدتي و حوزه هاي مربوط به ديانت و پرستش را شامل مي شود . ارزش اين تأثيرگذاري تا به حدي است که اتهامات مختلفي از سوي متفکران و مومنين را به پيروان تلقي هاي ديگر از ماهيت الهيات راست کيشانه موجب شده است ؛ براي مثال قائلان به الهيات سلبي معتقدان به الهيات ايجابي را به شرک متهم مي کنند و قائلان به الهيات ايجابي هم پيروان الهيات سلبي و نيز پيروان الهيات متعالي را به تعطيل متهم مي نمايند.

در اين رساله به منظور نيل به نتيجه‌اي روشن، آراء برخي از برجسته‌ترين متفكران شرق و غرب را در باب فهم پذيري صفات الهي مورد توجه قرار داده و آن را شرح مي‌كنيم. همچنين مشكلاتي كه هر يك از اين ديدگاه‌ها با آن مواجهند طرح خواهد شد.

واژگان كليدي: صفت، فهم پذيري، ذات الهي، الهيات سلبي، الهيات ايجابي، الهيات متعالي