تحصيلات تکميلي

نام و نام خانوادگي : زهرا آقائي

دانشكده : ادبيات و علوم انساني

استاد راهنما : دکتر محمود کتابي- دکتر وحيد قاسمي

تاريخ دفاع : 25/12/86

رشته و گرايش : علوم اجتماعي- جامعه شناسي

استاد مشاور : دکتر رسول رباني خوراسگاني

بررسي تاثير رسانه هاي جمعي بر احساس امنيت اجتماعي(مطالعه موردي شهر اصفهان)

چكيده

موضوع اين پژوهش «بررسي تأثير رسانه هاي جمعي بر احساس امنيت اجتماعي» مي باشد. بررسي و شناخت عوامل تأثير گذار براحساس امنيت، مي تواند در جهت افزايش احساس امنيت کار ساز باشد. از سوي ديگر بررسي ميزان تأثير پذيري مخاطبين رسانه هاي جمعي، ضرورت آموزش مخاطبان رسانه ها را در جهت جلوگيري از پذيرش انفعالي پيام، مشخص مي سازد.

موضوع مورد مطالعه در قالب سه ديدگاه کلان کارکرد گرايي، انتقادي و جامعه‌شناسي شناخت قابل تبيين است. ديدگاه کارکردگرايي يکي از کارکردهاي رسانه‌هاي جمعي را ايجاد احساس امنيت مي داند. ديدگاه انتقادي رسانه هاي جمعي را ابزار سلطة نظام حاکم دانسته و آن را وسيله ايجاد احساس امنيت کاذب در مخاطبان به منظور حفظ وضع موجود مي داند و جامعه شناسي شناخت به رسانه‌هاي جمعي به عنوان جزئي از بستر اجتماعي که در شکل گيري آگاهي افراد مؤثر است، مي نگرد.

به منظور مطالعه تأثير رسانه هاي جمعي بر احساس امنيت اجتماعي، از شاخص هاي مدت زمان استفاده از رسانه ها و ميزان توجه و انتخاب برنامه هاي خبري، سياسي، ميزان اعتماد به رسانه و نوع رسانه مورد استفاده، براي سنجش ميزان تأثيرپذيري از رسانه استفاده شد و براي سنجش احساس امنيت اجتماعي، امنيت اجتماعي در پنج بعد عمومي، قضائي، اقتصادي، سياسي و فرهنگي در قالب طيف ليکرت مورد سنجش قرار گرفت و از مجموع نمرات افراد در پنج بعد، ميزان احساس امنيت اجتماعي افراد به دست آمد.

با تحليل رابطه ميزان و کيفيت استفاده افراد از رسانه هاي جمعي و احساس امنيت اجتماعي از طريق آزمون هاي همبستگي نتايج زير بدست آمد:

بين ميزان توجه و اعتماد به رسانه هاي داخلي و احساس امنيت اجتماعي رابطه مثبت با سطح معناداري بالا (5%>sig) و سطح اطمينان حداقل 95% وجود دارد.

بين ميزان توجه و اعتماد به رسانه هاي داخلي و ابعاد مختلف احساس امنيت اجتماعي رابطه مثبت با سطح معناداري بالا (5%>sig) و سطح اطمينان حداقل 95%، بين ميزان توجه و اعتماد به رسانه هاي خارجي، در چهار بعد قضائي، اقتصادي، سياسي و فرهنگي رابطه منفي با سطح معناداري بالا (5%>sig) و سطح اطمينان حداقل 95% وجود دارد اما بين اين متغير و احساس امنيت عمومي رابطه معناداري مشاهده نشد.

نکته قابل توجه در نتايج تحقيق اين است که وجود همبستگي بين متغير مستقل و وابسته لزوماً به معناي تأثير رسانه ها بر احساس امنيت نيست بلکه مي توان گفت افراد، با احساس امنيت متفاوت، گرايش متفاوتي در انتخاب و اعتماد به رسانه‌هاي داخلي و خارجي دارند و رسانه ها صرفاً نقش تقويت کننده نگرش قبلي مخاطبان را دارند.

کليد واژه: رسانه هاي جمعي، امنيت، امنيت اجتماعي، احساس امنيت اجتماعي.