تحصيلات تکميلي

نام و نام خانوادگي : فاطمه صانعي

دانشكده : ادبيات و علوم انساني

استاد راهنما : دکتر يوسف شاقول- دکتر محمود بيناي مطلق

تاريخ دفاع : 26/6/87

رشته و گرايش : فلسفه- غرب

استاد مشاور : -

هنر و زيبايي از نگاه سنت گرايان معاصر

چكيده

زيبايي و هنر در منظومه‌ي فكري سنت گرايان معاصر ، از جايگاه بسيار مهمي برخوردار است. به باور ايشان، وجود زيبايي در كل عالم هستي برهان قاطعي است بر وجود حقيقت الهي. به علاوه توجه به بعد هنري يا زيبايي شناختي سنت‌هاي اصيل ديني ما را در تصديق به حقانيت و الهي بودن آن سنت‌ها ياري مي رساند. سنت‌گرايان از چشم اندازي متافيزيكي به بررسي حقيقت زيبايي و هنر مي‌پردازند. به نظر ايشان زيبايي، حقيقتي عيني است كه در اصول و مبادي عاليه‌ي وجود ريشه دارد. به عبارت ديگر، اساس متافيزيكي زيبايي، بي نهايتي ذات الهي است و با تجلي و آشكار گري اين ذات در همه‌ي مراتب وجود پيوند تنگاتنگ دارد. از همين رو، زيبايي در عالم محسوس روشن ترين جلوه ي ذات الهي است.

در نگاه ايشان هنر نيز محملي براي تجلي حقايق الهي است و از همين رو مي تواند انسان را ياري بخشد تا فضيلت بدست آورد و معرفت کسب کند و از اين راه از کثرت تشويش برانگيز امور رهايي يافته و به ذات الهي خود واصل شود . الگوي اوليه هنرمندي در نگاه سنتي خداوند است که انسان و کل آفرينش اثر هنري او به شمار مي آيد.

گفتيم هنر محملي براي تجلي حقيقت است اما صورت براي اينکه بتواند حقيقت را متجلي کند بايد متناسب با آن باشد بنابراين هر صورتي نمي تواند بيانگر حقيقت باشد. در نگاه سنتي علاوه بر حقيقت، صورت متناسب با آن نيز از عالم الهي سرچشمه مي‌گيرد. چنين صورتي سمبول­ ناميده ­مي‌شود. اثر هنري هنرمند سنتي نيز بايد تقليدي از سمبولها باشد. بنابراين سمبوليسم و تقليد دو مولفه اساسي هنر سنتي به شمار مي روند.قلب هنر سنتي هنر مقدس است .هنر مقدس هنري است که مستقيما به آداب و مناسک آئيني يک سنت يا يک دين مربوط است و مبتني بر تقليد از سمبولهاي اساسي است . براي مثال شمايل حضرت مسيح در مسيحيت و کتابت قرآن در اسلام هنر مقدس به حساب مي آيد.

سنت گرايان به دليل همين اهميت و نقشي که براي صور هنري قائل هستند از نقد هنر جديد نيز دريغ نمي‌ورزند .زيرا اگر صور درست مي توانند حقيقت را منتقل کنند صور نادرست نيز مي توانند خطا را منتقل کنند.از همين رو در نگاه ايشان هنر جديد حتي بيش از فلسفه هاي جديد انسان را به عصيان در برابر خداوند ترغيب مي کنند.

كليدواژه‌ها: سنت، هنر، زيبايي، سمبول، تقليد