تحصيلات تکميلي

نام و نام خانوادگي : زهرا ملك زاده

دانشکده : ادبيات و علوم انساني

استاد راهنما : دکتر علي اکبر کجباف

تاريخ دفاع : 27/6/87

رشته و گرايش : تاريخ- ايران دوره اسلامي

استاد مشاور : دکتر فريدون اللهياري

پيوند حکومتهاي ايران تا قرن چهارم هجري با فرهنگ ايران باستان

چکيده

بعد از ورود اسلام به ايران، ايرانيان که استقلال، نظام... و در واقع همه چيز خود را از دست داده و به پيامهاي دين اسلام دل خوش کرده بودند. ولي با روي کار آمدن خلافت بني­اميه و ظلمها و تحقيرهاي که بر اقوام زير سلطه خود که با نام موالي مي­خواندنشان روا مي­داشت، اين اميد نيز از بين رفت. اين تحقيرها بخصوص براي ايرانيان که گذشته با شکوه خود را از ياد نبرده بودند سختتر بود به همين دليل با جنبشهاي مختلف ادبي، اجتماعي به مقابله برخاستند. تا اينکه با جنبش ابومسلم، بني­عباس بر سر کار آمد. با روي کار آمدن آنها تا حدي در ابتدا ميدان براي حرکت ايرانيان باز شد و لي به مرور زمان آنها نيز راه بني اميه را در پيش گرفتند، اينطور بود که ايرانيان به اين نتيجه رسيدند که بهترين راه حل، داشتن حکومت مستقل است. با تشکيل اولين حکومت نيمه مستقل در ايران جرقه­هاي احياء فرهنگ ايراني زده شد. حکومتهاي نيمه مستقل مورد نظر هر کدام به نوبه­ي خود در احياء فرهنگ ايراني با توجه به موقعيت خود تلاشهاي انجام دادند.

در مورد گرايش به فرهنگ باستان، بايد گفت که يکي از عوامل اين گرايشها را مي­توان موقعيت جغرافيايي و فرهنگي منطقه­اي که حکومتها در آن رشد کرده­اند دانست و ديگري احيايي فرهنگ ايراني، که سوالات و فرضيات اين پژوهش د در مورد همين سوالات مطرح شده است.که اين گرايشها بر اساس منطقه­ي جغرافيايي و فرهنگي حکومتها بوده و استقلال­طلبي آنها براي احياي فرهنگ ايراني بوده است.

در اين پژوهش سعي بر بررسي علل و عوامل گرايش به فرهنگ باستان در طول چهار قرن نخستين اسلامي بخصوص توسط حکومتهاي طاهريان، صفاريان، سامانيان و آل بويه تلاشها و نقش آنها در احياء فرهنگي ايران دارند و تلاش دارد از طريق تحليل متون به نحوه و نقش اين سلسله­ها بپردازد.

کليد واژه: ايران، حکومت، طاهريان، صفاريان، سامانيان، آل بويه، فرهنگ