تحصيلات تکميلي

نام و نام خانوادگي : زينب احمدوند

دانشکده : ادبيات و علوم انساني

استاد راهنما : دکتر مرتضي نورائي

تاريخ دفاع : 12/12/86

رشته و گرايش : تاريخ- ايران دوره اسلامي

استاد مشاور : دکتر لقمان دهقان نيري

روابط ايران و ترکيه در دورة پهلوي اول (1320-1304 ش/1941- 1925 م)

چکيده

استقرار حكومت رضاشاه سرفصل دوران خاصي در تاريخ روابط ايران با دولتهاي خارجي است. اغلب تحولات و اصلاحات اقتصادي، سياسي، اجتماعي و فرهنگي در ايران مربوط به اين دوران مي‌باشد.

روابط خارجي رضاشاه با كشور تركيه در زمان حكومت مصطفي کمال آتاترك نقش مهمي در شكل‌گيري اصلاحات در كشور ايران داشته است. چنانکه گفته مي شود آتاترك كه توانسته بود امپراطوري عثماني را منحل نمايد و رژيم تركيه جديد را با اصلاحات و اقدامات مدرن بنيان بگذارد، تأثير زيادي در رضاشاه و نحوه مدرن نمودن كشور ايران داشته است.

تاريخ بيست ساله روابط ايران و تركيه در اين زمان مملو است از تنش‌هاي مرزي، قراردادها، پيمانها و دوستي‌ها که از سال 1311ش/1932م دوراني از صلح و صفا بين هر دو كشور حاكم بوده است كه اوج اين تفاهم و نزديكي را در سفر رضاشاه به تركيه در سال 1313ش/1934م تاثيرات اسلام ستيزي و غربگرايي، کشف حجاب بسته شدن قرارداد منطقة سعدآباد در سال 1316ش/1937م مشاهده مي گردد. اين قرارداد شروع دوران طلايي در روابط دو كشور ايران و تركيه مي باشد. نزديكي و علايق رهبران هر دو كشور باعث رفع بسياري از اختلافات فرهنگي كه قرنها موجب تنش در روابط دو كشور بود، مي‌گرديد.

اين پژوهش بر آن است تا با تكيه بر منابع و شواهد موجود تا حد امكان به ارزيابي اين روابط پرداخته و با توجه به مسائل و مواردي كه در شكل‌گيري و بسط اين حسن تفاهم و نزديكي دو كشور اثر داشته، اين روابط را مورد تحليل قرار دهد.

واژه هاي کليدي: روابط خارجي، روابط فرهنگي، روابط اقتصادي، روابط سياسي، سعدآباد، آتاترك، نوسازي، مدرن سازي، رضاشاه