تحصيلات تکميلي

نام و نام خانوادگي : زهره حسن پور

دانشکده : ادبيات و علوم انساني

استاد راهنما : دکتر علي اکبر کجباف

تاريخ دفاع : 30/7/86

رشته و گرايش : تاريخ- ايران دوره اسلامي

استاد مشاور : دکتر سيد اصغر محمودآبادي

بررسي عوامل ماندگاري جشن هاي ايراني تا حملة مغول

چکيده

جشن ها و اعياد هر ملتي نشانة اوج مدنيت و نمادي از پيشرفت و مظاهر تمدن آن است. جامعة ايراني که صاحب تمدني والا و کهن است از گذشته هاي دور داراي جشن هاي متعدد و متنوع بوده است. اين جشنها در طول زمان جزئي از فرهنگ و تمدن ايراني گشته و ايرانيان همواره در حفظ و ماندگاري آن کوشيده اند.

از آن‌جا كه اغلب جشن‌هاي ايراني ريشه هاي طبيعي داشته و برخاسته از سرشت و علائق طبيعي و سالم بشري و مبتني بر فطرت پاك انساني و در مسير تأمين نيازهاي فردي و جمعي افراد و جامعه بوده و با عقل سليم بشري در تعارض نبوده است،لذا اين جشن‌ها توانسته‌اند طي قرون و ساليان متمادي و با وجود تغيير و تحولات فراوان اجتماعي و سياسي و فرهنگي و مذهبي، همچنان موجوديت و ماندگاري خود را به عنوان نمادي از سرشت طبيعي انساني و فرهنگ ديرپاي ايراني حفظ كرده و تداوم و غنا بخشند.

برخي از اين جشن ها همچون نوروز، سده، مهرگان و يلدا با وجود تغييرات و دگرگوني ها ي فراوان در پي ورود اقوام مختلف با فرهنگهايي متفاوت به سرزمين ايران همچنان در پي علل و عوامل مختلفي همچون علل طبيعي، سياسي، اجتماعي، مذهبي و فرهنگي برجا مانده و به مرور برخي از آنها رنگ و لعاب ديني يافتند و براي ارج گزاري آنها تحليل هاي اسطوره اي و مذهبي ايجاد شد تا جائيكه جزئي از فرهنگ و هويت ايراني گشتند.

در اين پژوهش سعي بر شناخت و بررسي علل و عوامل ماندگاري جشن ها تا قرن هفتم هجري در جامعة ايراني و ارتباط و پيوند جشن هاي ايراني با هويت ايراني است و تلاش دارد از طريق روش تحليل متون و روش هاي مقايسه اي و استنباطي به علل ماندگاري اين جشن ها بپردازد.

واژه هاي کليدي: جشن ها، آداب و رسوم، شادي، نوروز، مهرگان، سده، هويت ايراني،اقوام ايراني