تحصيلات تکميلي

نام و نام خانوادگي : جعفر نوري

دانشکده : ادبيات و علوم انساني

استاد راهنما : دکتر علي اكبر كجباف

تاريخ دفاع : 30/7/87

رشته و گرايش : تاريخ- ايران دوره اسلامي

استاد مشاور : دکتر حسين ميرجعفري

تاريخ تحولات سياسي، اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي کرمانشاه از ظهور صفويه تا پايان زنديه

چکيده

با تشکيل حکومت صفويان، کرمانشاه همچون ديگر شهرهاي ايران تحت تسلط اين حکومت در آمد.در سالهاي آغازين حکومت صفوي به دليل جنگ وستيز اين حکومت با عثماني،کرمانشاه گاه تحت تسلط صفويه و گاه تحت تسلط عثماني بود . از عصر شاه صفي به بعد، با ورود خاندان زنگنه به وادي قدرت که تيولداران کرمانشاه بودند و تلاش اين خاندان در راستاي تامين امنيت و آباداني اين شهر همراه با پايان يافتن جنگهاي ميان ايران و عثماني با انعقاد عهد نامه زهاب «1049 ه ق» سبب شد تا کرمانشاه از عصر شاه صفي تا پايان دوره صفويه دوراني از آرامش همراه با ترقي اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي طي کند. در عصر افشاريه به دليل وجود توپخانه نادري در کرمانشاه اين شهراهميت نظامي پيدا کرد و به جبهه جنگ نادر با عثماني تبديل شد. بعد از مرگ نادر اين شهر به دليل وجود توپخانه نادري در کانون توجه قدرت طلبان قرار داشت و نزاعهاي ميان سرداران مختلف بر سر دستيابي به اين شهر صورت گرفت که در نهايت کريم خان بر آن مسلط شد .در عصر زنديه کرمانشاه با وجود حکمران مقتدر خود الله قلي خان زنگنه اگر چه دوراني کوتاه توام با آرامش را از سر گذراند اما با مطرح شدن الله قلي خان به عنوان يکي از مدعيان قدرت و تلاش وي براي دستيابي به تاج و تخت سلطنت بعد از مرگ کريم خان، بار ديگر اين شهر به وادي جنگ و ستيز مبدل گشت.

اين نوشتار در پي آن است تا با بررسي اوضاع کرمانشاه در ابعاد گوناگون سياسي ,اجتماعي ,اقتصادي و فرهنگي در فاصله سالهاي 907 ه ق تا 1212 ه ق از خلال منابع اصيل و مرتبط بپردازد و از اين طريق پرتوي هر چند اندک بر تاريخ اين شهر در فاصله اين سالها بياندازد.

کليد واژه ها: کرمانشاه، صفويه، افشاريه، زنديه، زنگنه