تحصيلات تکميلي

تاريخ دفاع : 20/10/79

رشته و گرايش : علوم اجتماعي- جامعه شناسي

استاد مشاور : دکتر مهدي اديبي

نام و نام خانوادگي : جواد افشارکهن

دانشكده : ادبيات و علوم انساني

استاد راهنما : دکتر صمد کلانتري

زمينه‏هاي اجتماعي سنت گرايي و تجدد خواهي در ايران (‌ازانقلاب مشروطيت تا انقلاب اسلامي

چكيده

از حدود يكصد و پنجاه سال پيش و توام با فراهم آمدن مقدمات جنبش مشروطه خواهي ، افكار و آراء نوين از مغرب زمين به ايران راه يافتند . در طي تحولات سالهاي بعد ، جامعه ايران در اختلافات پيرامون مساله تجدد و سنت ، به گروههاي متفاوتي تقسيم شده بود ،‌گروههايي كه هر كدام رويكردي خاص در اين باره داشتند .از منظر موضوع سنت و تجدد ،‌ و با تفكيك وضعيتهايي همچون زيستن براساس سنت و سنت گرايي و نيز با تمايز نهادن ميان تجدد گرايي و متجدد بودن طبقات مختلفي در جامعه ايران پديد آمدند : طبقات سنتي ، سنت گرا ، متجدد و تجدد گرا . بدن ترتيب صحنه حيات سياسي ـ اجتماعي ـ اقتصادي ايران محل منازعات تازه‏اي گرديد و اين امر به قطبي شدن جامعه و افزايش شكافهاي طبقاتي منجر شد.

امروزه ، گر چه اصطلاحات سنتي و مدرن در محاورات روزمره به طور نادقيق اغلب محل استفاده است ، اما اين امر حكايت از پابرجايي معضي تاريخي دارد . رسالة حاضر ضمن تشريح معناي سنت و واژگان مشتق شده از آن ، به توضيح معناي تجدد در دو حوزة فلسفه و علم الاجتماع پرداخته است و سپس با مروري بر نظريات قشربندي اجتماعي ، چارچوب تئوريك خود را فراهم آورده است . از خلال بكارگيري اين چارچوب ،‌ محقق كوشيده است تا زمينه و بستر اجتماعي گرايشات سنت خواهانه و تجدد گرايانه را بررسي نمايد و مايه‏هاي قوت و ضعف طبقات سنت‏گرا و تجددگرا را مورد كاوش قرار مي‏دهد.

اصل دوري جستن از ارزش ـ داوري ،‌ همواره در طول تحقيق مورد توجه قرار گرفته است و بر همين اساس يادآوري شده كه مفاهيم سنتي و متجدد ، در بردارنده معنايي منفي يا مثبت نيستند و صرفاً توصيفاتي براي بيان وضعيت‏هاي متفاوت اند.