تحصيلات تکميلي

نام و نام خانوادگي : بهرام جليليان

دانشكده : ادبيات و علوم انساني

استاد راهنما : دکتر محمود براتي

تاريخ دفاع : 28/9/85

رشته و گرايش : زبان فارسي-ادبيات

استاد مشاور : دکتر اسحاق طغياني

بازتاب متون كهن ادب فارسي درآثار داستاني جمالزاده

چكيده

هدف ازانجام اين تحقيق تبيين ميزان تاثيرپذيري جمالزاده ازمتون كهن ادب فارسي وبيان دلايل توجه واستفادة وي اين آثار مي باشد وهمچنين تعيين شاعران ونويسندگان بزرگي كه جمالزاده ازآثار آن آنان بيشترين تاثير را پذيرفته است.

روش تحقيق به اين صورت انجام پذيرفته است كه تمامي آثار داستاني جمالزاده را ازابتدا تا انتها مورد بررسي قرار داده واشعار وديگر شواهد ادبي متون ادب فارسي را استخراج نمود ه ومورد تجزيه وتحليل قرار داده ايم . ودرپايان اشكال وجنبه هاي مختلف تاثير پذيري جمالزاده ازمتون ادب فارسي را بيان كرده ايم.

نتايج بدست آمده نشان ازنفوذ شديد ادبيات كهن فارسي درآثار داستاني جمالزاده دارد تا بدانجا كه وي درنامگذاري برخي ازداستانهايش نيز تحت تاثير ادبيات كهن بوده است.

جمالزاده بيشتر ازادبيات منظوم فارسي تاثير پذيرفته است تا ادبيات منثور.

ازشعرا ونويسندگاني كه جمالزاده بيشترين تاثير را ازآنان پذيرفته است مي توان ازسعدي و حافظ ومولانا وفردوسي وعطار نام برد.

جمالزاده درمجموعة آثار داستاني اش چيزي كمتراز2000 بيت از اشعار شعراي مختلف را درج وتضمين كرده است . (دربخش دوم اين رساله فهرست كامل ابيات مندرج در نوشته هاي داستاني جمالزاده را به ترتيب الفبايي حروف قافيه استخراج كرده ايم).

درزمينة متون كهن نثر ، جمالزاده از « گلستان سعدي » بيش ازساير آثار كهن نثر ازقبيل: «تذكرة الاولياء» ‌عطار نيشابوري، «كليله ودمنه» نصرالله منشي، «مرزبان نامه» سعد الدين وراويني، «چهار مقاله» نظامي عروضي و ديگر آثارمهم نثر فارسي تاثير پذيرفته است.

درمجموع جمال زاده بيش ازديگر نويسندگان معاصر خود از ادبيات كهن فارسي تاثير پذيرفته است . واين تاثير پذيري واقتباس ازادبيات كهن فارسي تا بدانجا كه به جرات مي توان گفت اساس وماية اصلي آثارداستاني جمالزاده را ادبيات كهن فارسي تشكيل داده است وبررسي آثار جمالزاده بدون توجه به ادبيات كهن فارسي كاري ناتمام به حساب خواهدآمد.