تحصيلات تکميلي

نام و نام خانوادگي : آمنه کشاورزي

دانشکده : ادبيات و علوم انساني

استاد راهنما : دکتر مرتضي نورائي

تاريخ دفاع : 25/4/86

رشته و گرايش : تاريخ- ايران دوره اسلامي

استاد مشاور : دکتر مهدي مهرعليزاده

تحليل و ارزيابي تغييرات اجتماعي در دوران سلطنت رضا شاه (1320-1304 ش.)

چکيده

استقرار حكومت رضا شاه سر فصل دوران خاصي در تاريخ ايران است. اغلب تحولات و تغييرات اقتصادي و اجتماعي معاصر ايران، با روي كارآمدن رضا شاه مقارن است. سال هاي 1320 ـ 1304 ش / 1941 ـ 1925 م دوران پي ريزي يك نظام جديد بود. در اين دوران تحولاتي در جامعه روي داد كه مي توان از آن به نوعي مدرنيزاسيون تعبير كرد. حكومت مركزي به وسيله ي سه ابزار مناسب و نگهدارنده اش يعني ارتش نوين،بوروكراسي دولتي و پشتيباني دربار توانست جامعه را كنترل كند و برنامه ي تغييرات اجتماعي و اقتصادي را دنبال نمايد.

رضا شاه و كارگزاران دولت مدرن او،مهمترين عوامل عقب ماندگي جامعه ي ايران را،حاكميت سنت بر زندگي و افكار مردم مي دانستند و به همين دليل تلاش كردند تا با انجام برخي تغييرات معيارهاي غربي تبديل نمايند. در راستاي رسيدن به اين هدف در اين مقطع تاريخي يك سلسله اقدامات در حوزه هاي اقتصادي، فرهنگي و اجتماعي از سوي حكومت صورت گرفت كه در بروز تغييرات بنيادي در ساختار اجتماعي كشور تا حدود زيادي مؤثر واقع شد.

اين پژوهش بر‌‌آن است تا با تكيه بر منابع و شواهد موجود تا حد امكان به ارزيابي و تحليل اين برنامه ها بپردازد و ضمن بيان حجم تغييرات اجتماعي روي داده در اين دوره،به بررسي تأثيرات و پي آمدهاي آن بر ساختار اجتماعي ـ‌ فرهنگي كشور بپردازد.علاوه بر اين، ارزيابي ضرورت هاي تاريخي و لزوم اجراي برنامه هاي تغيير و نوسازي، اهداف و مقصد برنامه ريزان از اجراي اين برنامه ها،موارد ديگري است كه اين پژوهش به آن پرداخته است.

كليد واژه ها: سنت، اصلاحات، تغيير اجتماعي، ‌مدرنيزاسيون