تحصيلات تکميلي

تاريخ دفاع : 31/6/82

رشته و گرايش : زبان فارسي-ادبيات

استاد مشاور : دکتر اسحاق طغياني

نام و نام خانوادگي : حسين سليمي

دانشكده : ادبيات و علوم انساني

استاد راهنما : دکتر محمود براتي

مقدمه و تصحيح ديوان اشعار (گلزار) و سفرنامه شيخ حسين صافي جمي (تذكره المجالسين)

چكيده

پويايي فرهنگ، مديون تلاش مستمر محققان و انديشمندان در كشف مواريث ادبي، علمي ، فلسفي است. يكي از مبرم ترين و ضروري ترين مسايل فرهنگي جامعه‌ما در وضعيت تاريخي كنوني، كار پر ارج ،دقيق، حساس و ظريف تصحيح، تحشيه وتنقيح متون كلاسيك ادبي، عرفاني و فلسفي است. اگر اين مهم به درستي صورت نگيرد، ارتباط نسل جوان، پر شور و ادب دوست معاصر با پيشينه فرهنگي خود قطع شده و ضربه هاي سياسي – فرهنگي معاندان، كاري خواهد شد.

ارزش و اهميت تصحيح متون ادبي بازمانده از گذشتگان كه در قالب نظم و نثر سروده و نگاشته شده است ، امري است روشن و مطلبي است غير قابل انكارو شناخت جايگاه شايسته و ارزشمند تصحيح و پرداختن به اين مهم مي‌تواند در غني سازي و پيشرفت ادبيات و زبان فارسي مؤثر باشد.

ادبيات فارسي زنجيره اي است متشكل از حلقه هاي بيشماري از نويسندگان و شعرايي كه تمام عمر و زندگاني خويش را در مسير ترقي و تعالي فرهنگ و ادب اين مرز و بوم صرف كرده و براي پاسداري از اين زبان كه مهمترين ركن فرهنگ قومي و پايه اصالت فكر و بينش ماست، از مال و جان خويش مايه گذاشته اند.

بازيابي و تصحيح هر يك از اين متون به منزله اتصال حلقه اي جديد است به حلقه هاي بي شمار زنجيره ادبيات فارسي، ادبياتي غني، پر بار و وسيع در گستره جهاني كه بنيادي ترين راه پويايي و تكامل آن پژوهش و تصحيح متون و آثار بزرگان گذشته آن است …

و وظيفه ماست كه اين ميراث گرانبهاي بازمانده از گذشتگان را ارج نهيم و در راه احياي آثار آنها كه ميتواند در تكميل اين فرهنگ وتمدن عظيم موثر آيد بكوشيم.

«صافي جمي» نويسنده و شاعر زمان مشروطه، در روزگار خويش هر چند در محيط و محدوده اي كوچك- استان بوشهر- از شهرت و محبوبيتي برخوردار بوده و در زمينه هاي مختلف علمي ، ادبي و مذهبي آثار متعددي را به يادگار نهاده است. وي هر چند در روزگار مشروطيت مي زيسته تحولات ادبي زمانه بر شعر او اثر نگذاشته و بيرون از متن مشروطه ، به شيوة شاعران دوره بازگشت پا جاي پاي شاعران و نويسندگان گذشته ادبي ايران نهاده است.

«صافي» كه در خانواده اي اهل علم و سواد به دنيا آمده، در نهايت فقر و فاقه و باتحمل سختي ها و مشكلات فراوان ، باسعي و تلاش و علاقه، مسير دانش اندوزي را طي كرده و به درجاتي از علوم محتلف نايل شده است.

مهمترين عوامل معروفيت وي در ميان مردم استان بوشهر شخصيت مذهبي و روحاني اوست كه روزگاري دراز به قضاوتهاي شرعي و برگزاري مراسم عزاداري ميان مردم مشغول بوده است. از ديگر عوامل شهرت او ؛ دو بيتي ها و نوحه هاي اوست كه زبانزد خاص و عام مردم منطقه است.

«صافي» علاوه بر گلزار (طياريه) و تذكره الجالسين، داراي آثار ديگري به زبان هاي فارسي و عربي است كه هنوز مورد تصحيح قرار نگرفته اند.

وي كه در چهار شنبه، سال 1309 هـ . ق. در دزگاه به دنيا آمده بود پس از عمري نزديك به 55 سال ، در محرم سال 1361 هـ . ش در روستاي «دره بان» دار فاني را وداع گفت