تحصيلات تكميلي

تاريخ دفاع : 22/8/75

رشته و گرايش : زبان شناسي همگاني

استاد مشاور : دكتر ساسان‌ سپنتا‌‌‌‌‌‌‌

نام و نام خانوادگي : والي رضايي‌‌‌‌‌

دانشكده : ادبيات و علوم انساني

استاد راهنما : دكتر مصطفي‌ عاصي‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌

توصيف‌ زبانشناختي‌ گويش‌ كُردي‌ سنندجي‌

چكيده

تحقيق‌ حاضر به‌ توصيف‌ زبانشناختي‌ گويش‌ كُردي‌ سنندجي‌ مي‌پردازد . اين‌ توصيف‌ در چهار چوب‌ مكتب‌زبانشناسي‌ ساختگرا انجام‌ شده‌ و شامل‌ يك‌ مقدمه‌ و پنج‌ فصل‌ مي‌باشد

مقدمه‌ شامل‌ مطالبي‌ در بارة‌ گويش‌ شناسي‌ و بررسي‌ گويشها ، كلياتي‌ پيرامون‌ شهرستان‌ سنندج‌ و ويژگيهاي‌جغرافيائي‌ ، انساني‌ و تاريخي‌ آن‌ و همچنين‌ سخني‌ در بارة‌ زبان‌ كُردي‌ و جايگاه‌ آن‌ در ميان‌ زبانهاي‌ ايراني‌ ، گويشهاي‌مختلف‌ اين‌ زبان‌ ، گويش‌ كُردي‌ سنندجي‌ و مطالعات‌ انجام‌ شده‌ در بارة‌ آن‌ و بالاخره‌ روش‌ توصيف‌ اين‌ گويش‌ است‌

فصل‌ اول‌ به‌ دستگاه‌ واجي‌ اين‌ گويش‌ اختصاص‌ يافته‌ است‌ . در اين‌ فصل‌ همخوانها و واكه‌هاي‌ اين‌ گويش‌ از طريق‌جفتهاي‌ كمينه‌ و با استفاده‌ از روش‌ جانشيني‌ استخراج‌ گشته‌ و سپس‌ در جدولهائي‌ ارائه‌ شده‌اند . ساختمان‌ هجا وخوشه‌هاي‌ آغاز و پايان‌ هجا و واحدهاي‌ زبرزنجيري‌ تكيه‌ و آهنگ‌ نيز مورد بررسي‌ قرار گرفته‌ است‌

فصل‌ دوم‌ اين‌ تحقيق‌ به‌ ساخت واژه‌ يا صرف‌ مي‌پردازد . در اين‌ فصل‌ ابتدا اسم‌ ، نشانه‌هاي‌ صرفي‌ آن‌ ، ضمير و انواع‌آن‌ ، اضافه‌ ، صفت‌ ، اعداد ، حروف‌ اضافه‌ ، حروف‌ ربط‌ و قيدها مورد بررسي‌ قرار گرفته‌ و آنگاه‌ ساختمان‌ فعل‌ در اين‌گويش‌ توصيف‌ شده‌ است‌

در قسمت‌ مربوط‌ به‌ ساختمان‌ فعل‌ ستاكهاي‌ فعلي‌ ، وندهاي‌ فعلي‌ ، فعل‌ كمكي‌ ، زمانهاي‌ فعلي‌ ، ساخت‌ مجهول‌ ،افعال‌ سببي‌ ، افعال‌ مركب‌ و فعل‌ اسنادي‌ مورد بررسي‌ قرار گرفته‌ است‌ . در پايان‌ فصل‌ دوم‌ ساختمان‌ واژه‌ و راههاي‌واژه‌سازي‌ در اين‌ گويش‌ مطالعه‌ شده‌ است‌

در فصل‌ سوم‌ اين‌ تحقيق‌ نحو اين‌ گويش‌ بررسي‌ شده‌ و ساختمان‌ گروه‌ ، بند ، جمله‌ و همچنين‌ ترتيب‌ اجزاي‌ جمله‌ وبندهاي‌ موصولي‌ توصيف‌ شده‌اند . در فصل‌ چهارم‌ ابتدا جمله‌هايي‌ از گويش‌ كُردي‌ سنندجي‌ با معادل‌ فارسي‌ آنهاآورده‌ شده‌ است‌ ، آنگاه‌ دو حكايت‌ همراه‌ با برگردان‌ فارسي‌ آنها آوانگاري‌ شده‌اند

فصل‌ پنجم‌ به‌ واژگان‌ اختصاص‌ دارد و در دو قسمت‌ فهرست‌ مصادر و فهرست‌ واژگان‌ تنظيم‌ شده‌ است‌ . در اين‌فصل‌ ابتدا مهمترين‌ مصدرهاي‌ اين‌ گويش‌ ، همراه‌ با ستاكهاي‌ حال‌ و گذشته‌ و صورتهاي‌ صرفي‌ سوم‌ شخص‌ مفرد درزمانهاي‌ حال‌ ساده‌ و گذشته‌ ساده‌ و صورت‌ صرفي‌ امر دوم‌ شخص‌ مفرد آمده‌ است‌ . سپس‌ واژگان‌ موجود در پيكره‌زباني‌ اين‌ تحقيق‌ به‌ ترتيب‌ الفبائي‌ معادل‌ فارسي‌ آنها ارائه‌ شده‌ است‌