تحصيلات تکميلي

نام و نام خانوادگي : فاطمه نره اي

دانشكده : زبانهاي خارجي

استاد راهنما : دکتر زهره جوزداني

تاريخ دفاع : 28/7/87

رشته و گرايش : زبان فرانسه-ادبيات

استاد مشاور : دکتر سوسن بيضاوي

مشاهده ي بيروني و مشاهده ي دروني در طرف گرمانت و زمان بازيافته، دو جلد از "در جستجوي زمان از دست رفته" نوشته ي مارسل پروست

چكيده

مارسل پروست يكي از بزرگ ترين نويسندگان اوايل قرن بيستم ادبيات فرانسه است. وي از طريق رمان «در جستجوي زمان از دست رفته» كه رمان زندگي اش مي باشد، موفق شده است به آيندگان معرفي شود. اين رمان كه توسط برخي به عنوان نقطه ي پايان ادبيات قرن نوزدهم و به عقيده ي برخي ديگر به عنوان پيشرو رمان قرن بيستم در نظر گرفته شده است، به سمبلي در ادبيات فرانسه تبديل شده است.

تحقيق حاضر به بررسي « مشاهده ي بيروني و مشاهده ي دروني» در «طرف گرمانت» و «زمان بازيافته»، دو جلد از اين رمان بزرگ، اختصاص يافته است. مشاهده ي دروني، دنياي دروني و بررسي «من» نويسنده را در بر مي گيرد و مشاهده ي بيروني به بررسي دنياي بيروني و فضاي اجتماعي- تاريخي عصر نويسنده در رمان اختصاص مي يابد. اين تحقيق از دو بخش تشكيل شده است. در بخش اول، حضور «من» نويسنده در رمان مورد مطالعه قرار گرفته است. بر اين اساس، مارسل پروست سه لايه ي «من» خود را كم وبيش وارد رمان خود نموده است: من اجتماعي، من خصوصي و من دروني. تمام اين «من» ها از طريق خاطره و در زمان مورد بررسي قرار گرفته اند. همچنين، پروست شخصيت خود را در فضاي اجتماعي- تاريخي زمان خود و از طريق بازگشت به زمان گذشته مورد بررسي قرار مي دهد. بخش دوم به مطالعه ي اين فضا مي پردازد. با اين حال، زمان در رمان مارسل پروست يك زمان تاريخي نيست. زيرا، تاريخ و جامعه ي زمان وي از وراي خاطره مورد بررسي قرار گرفته اند. به اين ترتيب، پروست مشاهده اي ذهني از زمان خود ارائه مي دهد. بر اين اساس، رمان وي بيشتر مشاهده ي دروني است تا مشاهده ي بيروني. زيرا، حوادث تاريخي و فضاي اجتماعي زمان نويسنده به عنوان چهارچوبي براي اين رمان در نظر گرفته شده است. با اين حال، آن چه در رمان پروست رخ مي دهد دقيقا" با زندگي واقعي اش تطبيق ندارد. زيرا، وي جاهاي خالي خاطره فردي و جمعي اش را به ياري قدرت تخيلش پر کرده است و زندگي ديگري در ادامه زندگي گذشته ي خود آفريده است. در حقيقت، مي توان رمان مارسل پروست را به عنوان يك اتوبيوگرافي تخيلي در نظر گرفت. به عبارت ديگر، اين رمان بيان خيالي «من» پروست در فضاي اجتماعي و تاريخي عصر اوست.

واژگان كليدي: مشاهده ي دروني/ مشاهده ي بيروني، ضمير ناخودآگاه/ضمير خود آگاه، راوي/ مشاهده گر، من، فضاي اجتماعي و تاريخي