تحصيلات تکميلي

تاريخ دفاع : 15/1/73

رشته و گرايش : زبان و ادبيات عرب

استاد مشاور : دکتر محمد خاقاني

نام و نام خانوادگي : سعيد ملائي رناني

دانشکده : زبانهاي خارجي

استاد راهنما : دکتر سيد علي ميرلوحي

اعلال و ابدال

چکيده

موضوع‌ پايان‌نامه‌ عبارت‌است‌ از: «اعلال‌ و ابدال‌» كه‌ چكيده‌اي‌ از آن‌ را در طي‌ سه‌ مطلب‌ به‌ عرض‌ مي‌رسانم‌

مطلب‌ اول‌ ـ اهميت‌ موضوع‌

«اعلال‌» و همبنطور «ابدال‌» از مباحث‌ مهم‌ «علم‌ صرف‌» به‌ شمار مي‌روند كه‌ خود علم‌ صرف‌ را بين‌ علوم‌عربي‌ «ام‌ّ العلوم‌» خوانده‌اند، چنان‌ كه‌ هر دانشجوئي‌ بخواهد در اين‌ علوم‌ نيرومند و توانا شود و آنها را به‌ سادگي‌ ودر عين‌ حال‌ با عمق‌ بيشتر فراگيرد بايد در ابتدا «صرف‌» بخواند و براي‌ آن‌ اهميت‌ ويژه‌اي‌ قائل‌ شود كه‌ از مسائل‌اهم‌ آن‌ «اعلال‌» و سپس‌ «ابدال‌» است‌ و تا آنجا كه‌ اين‌ جانب‌مي‌دانم‌ تاكنون‌ كتابي‌ مخصوص‌ اين‌ موضوع‌ به‌گونه‌اي‌ جامع‌ تاليف‌ نشده‌است‌

مطلب‌ دوم‌ -نحوه‌ تنظيم‌ پايان‌نامه‌

اين‌ رساله‌ در دو بخش‌ جداگانه‌ تنظيم‌ گرديده‌است‌: بخش‌ اول‌ :اعلال‌ و بخش‌ دوم‌: ابدال

بخش‌ اول‌ (اعلال‌) داراي‌ يك‌ مقدمه‌ و سه‌ باب‌ (باب‌ اول‌:اعلال‌ درفاءالفعل‌ ،باب‌ دوم‌: اعلال‌ در عين‌ الفعل‌،باب‌ سوم‌: اعلال‌ در لام‌الفعل‌) و يك‌ خاتمه‌ مي‌باشد

بخش‌ دوم‌ (ابدال‌) شامل‌ چهار فصل‌ مي‌باشد: فصل‌ اول‌: در چند عنوان‌ مربوط‌ به‌ ابدال‌. فصل‌ دوم‌: ابدال‌ درحروف‌ شايع‌. فصل‌ سوم‌: ابدال‌ در حروف‌ غير شايع‌. فصل‌ چهارم‌: لغاتي‌ كه‌ به‌ دو وجه‌ ذكر شده‌اند

مطلب‌ سوم‌ ـ ويژگيهاي‌ رساله‌

ـ در اين‌ رساله‌ سعي‌ بر ايجازگوئي‌ بوده‌ و از اطاله‌ كلام‌ نسبت‌ به‌ مباحثي‌ كه‌ لزومي‌ به‌ ذكر آنها نبوده‌، خودداري‌گرديده‌ است‌

ـ مواردي‌، مثالهاي‌ گوناگوني‌ را ذكر نموديم‌ تا هر شخص‌ خواننده‌ به‌ تناسب‌ حال‌ خود بتواند بهتر استفاده‌ نمايد

ـ مباحث‌ ابدال‌ در هر فصلي‌ به‌ ترتيب‌ حروف‌ الفباي‌ فارسي‌ تنظيم‌ گرديده‌

ـ تمام‌ اشعار مورد استناد در رساله‌ شرح‌ داده‌ شده‌است‌

ـ تمام‌ جمله‌ها و كلمه‌ها، براي‌ آنكه‌ بتوان‌ آسانتر تلفظ‌ نمود، بطور كل‌ اعراب‌ گذاري‌ شده‌است‌

ـ اكثر لغات‌ اول‌ به‌ عربي‌ و سپس‌ به‌ فارسي‌ ترجمه‌ شده‌است‌

و در پايان‌ شرح‌ حال‌ مختصري‌ از اعلام‌ و شخصيتهاي‌ بزرگي‌ كه‌ نام‌ آنها در رساله‌ آورده‌ شده‌است‌ را ذكر نموديم