تحصيلات تکميلي

تاريخ دفاع : 19/7/72

رشته و گرايش : زبان و ادبيات عرب

استاد مشاور : دکتر غلامعلي کريمي

نام و نام خانوادگي : زهره السادات شکراني

دانشکده : زبانهاي خارجي

استاد راهنما : دکتر سيد علي ميرلوحي

شرح حال و گزيده اي ازاشعار شريف رضي (ره)

چکيده

اين‌ رساله‌ كه‌ شامل‌ سه‌ فصل‌ مي‌باشد فصل‌ اول‌ آن‌ در مورد زندگاني‌ شريف‌ رضي‌ و فصل‌ دوم‌ در مقام‌ علمي‌و ادبي‌ شريف‌ رضي‌ مي‌باشد

اين‌ شخصيت‌ بزرگ‌ كه‌ نهج‌ البلاغه‌ را گرداوري‌ نمود اگر چه‌ اسمش‌ براي‌ بسياري‌ از مردم‌ ما آشنا مي‌باشد لكن‌چهره‌ علمي‌ و ادبي‌ او در واقع‌ ناشناخته‌ مانده‌است‌ در اين‌ رساله‌ اين‌ شخصيت‌ بيشتر از جنبه‌ ادبي‌ معرفي‌ گرديده‌ريرا كه‌ موضوع‌ كار رساله‌ معرفي‌ يك‌ شخصيت‌ ادبي‌ و بررسي‌ اشعار او مي‌باشد.

بيشتر نقادان‌ ادب‌ او را سرآمد شعراي‌ قريش‌ مي‌دانند. او از سن‌ ده‌ سالگي‌ شعر سروده‌ كه‌ در مدح‌ پدر بود و درديوان‌ او موجود است‌ و مدح‌ پدر در شعر عربي‌ امري‌ نادر است‌

براي‌ بررسي‌ زندگاني‌ شريف‌ و مقام‌ علمي‌ و ادبي‌ او به‌ كتبي‌ مراجعه‌ شده‌ كه‌ در قسمت‌ فهرست‌ منابع‌ در پايان‌اين‌ رساله‌ به‌ آن‌ اشاره‌ شده‌ ولي‌ در عين‌ حال‌ هر جا مطلبي‌ از هر كتابي‌ گرفته‌شده‌ در پاورقي‌ همان‌ صفحه‌، منبع‌ آن‌نيز ذكر شده‌است‌

فصل‌ سوم‌ اين‌ رساله‌ كه‌ شامل‌ چهار قصيده‌ از قصائد شريف‌ رضي‌ است‌ مجموعاً 210 بيت‌ شعر است‌ كه‌قصيده‌ اول‌ در اظهار محبت‌ به‌ اهل‌ بيت‌ عليهم‌ السلام‌ و افتخار در انتساب‌ به‌ آنهاست‌ و سه‌ قصيده‌ ديگر در رثاءامام‌حسين‌(ع‌) مي‌باشد. و اين‌ موضوع‌ به‌ خاطر اين‌ انتخاب‌ شده‌ كه‌ مرثيه‌ امام‌ حسين‌ (ع‌) بايد هميشه‌ زنده‌ بماندو از خاطره‌ها فراموش‌ نگردد. در اين‌ فصل‌ ابتدا هر بيت‌ از قصيده‌ نوشته‌شده‌ و سپس‌ معني‌ لغات‌ آن‌ با استفاده‌ ازكتابهاي‌ لغت‌ از جمله‌: منتهي‌الادب‌ و المعجم‌ الوسيط‌ آورده‌شده‌ و پس‌ از آن‌ ترجمه‌ شعر نوشته‌ شده‌، گاهي‌ نيز به‌يك‌ نكته‌ اعرابي‌ و يا بلاغي‌ نيز اشاره‌ گرديده‌ است‌

لازم‌ به‌ ذكر است‌ كه‌ در اشعار شريف‌ رضي‌ نكات‌ بلاغي‌ فراواني‌ وجود دارد لكن‌ برنامه‌ كار اينجانب‌ نبود كه‌ آن‌خود رساله‌ ديگري‌ مي‌طلبد