تحصيلات تکميلي

تاريخ دفاع : 25/10/74

رشته و گرايش : زبان و ادبيات عرب

استاد مشاور : دکتر عبدالغني ايرواني زاده

نام و نام خانوادگي : حميد باقري دهبارز

دانشکده : زبانهاي خارجي

استاد راهنما : دکتر نصراله شاملي

بررسي‌ و شرح‌ و تحقيق‌ جزء دوم‌ كتاب‌ «البيان‌ و التبيين‌»ء

چکيده

اين‌ كتاب‌ توسط‌ نويسنده‌ بزرگ‌ جاحظ‌ به‌ رشته‌ تحرير درآمده‌است‌ و موضوعات‌ آن‌ متعدد است‌ به‌طوريكه‌ مؤلف‌ هنوز بابي‌ را به‌ پايان‌ نبرده‌ كه‌ وارد باب‌ ديگر مي‌شود و هر يك‌ از اين‌ بابها را به‌ لطائف‌قرآني‌ و احاديث‌ نبوي‌ و گزيده‌اي‌ از كتب‌ مختلف‌ و ابياتي‌ از شعر و امثال‌ و داستانهاي‌ ظريف‌ مزين‌مي‌سازد. پايان‌نامه‌ با ذكر نام‌ الله‌ شروع‌ شده‌ و پس‌ از صفحات‌ عنوان‌ و تقديم‌ و تشكر، نگارنده‌ به‌ مقدمه‌اي‌در مورد زندگينامه‌ جاحظ‌ هم‌ مي‌گمارد و سپس‌ فهرست‌ مطالب‌ را بيان‌ داشته‌ و آنگاه‌ پايان‌نامه‌ با ذكر اقسام‌خطبه‌ها آغاز مي‌شود. و مولف‌ در خلال‌ اين‌ خطبه‌ها از آوردن‌ اشعار و احاديث‌ قرآني‌ و مثلها غافل‌ نيست‌.و گاهي‌ نيز به‌ داستانهايي‌ لطيف‌ گريز مي‌زند. سپس‌ فصلي‌ را در مورد سخن‌ سربسته‌ و دو پهلو مي‌آورد وآنگاه‌ به‌ اخبار و اشعار نادره‌ برگشته‌ و بابي‌ را در مورد سخن‌ گفتن‌ هر كس‌ به‌ اندازه‌ خلق‌ و خوي‌ خويش‌ به‌رشته‌ تحرير مي‌كشد. و آنگاه‌ گفتار و اشعار برگزيده‌اي‌ را بيان‌ مي‌دارد و سپس‌ وارد باب‌ خطاهاي‌ گفتاري‌ ونوشتاري‌ مي‌گردد. و بعد از آن‌ پايان‌نامه‌ با فهرست‌ آيات‌ قرآني‌ و منابع‌ و مآخذ پايان‌ مي‌يابد.