تحصيلات تكميلي

تاريخ دفاع : 71.4.29

رشته و گرايش : زبان عربي-ادبيات

استاد مشاور : دکتر کمال موسوي-دکتر  غلامعلي کريمي

نام و نام خانوادگي : سيد رضا سليمانزاده نجفي

دانشكده : زبانهاي خارجي 

استاد راهنما : دکتر سيد علي ميرلوحي 

ترجمه و شرح بخشي از کتاب المزهر في علوم اللغه ازعلامه جلال الدين سيوطي

چكيده

موضوع‌ اين‌ كتاب‌ فقه‌اللغه‌ و زبانشناسي‌ عربي‌ از جمله‌ علومي‌ است‌ كه‌ از ديرباز دانشمندان‌ بدان‌ همت‌گماشته‌اند و در اين‌ زمينه‌ بررسيها و پژوهشهاي‌ علمي‌ دقيقي‌ از خود به‌ جاي‌ گذاشته‌اند ليكن‌ امروز در مجامع‌ادبي‌ آنگونه‌ كه‌ علومي‌ چون‌ صرف‌ و نحو و بلاغت‌ مورد بررسي‌ و شناخت‌ قرار مي‌گيرد. به‌ فقه‌اللغه‌ عنايتي‌نمي‌شودو اين‌ امر ايجاب‌ مي‌كرد كه‌ تلاشي‌ هرچند محدود در جهت‌ احياء و شناساندن‌ اين‌ علم‌ آغاز گردد. در اين‌مجموعه‌ در آغاز چون‌ از مولف‌ شرح‌ حال‌ مبسوطي‌ وجود نداشت‌ لازم‌ بود بطور مفصل‌ زندگي‌ پربار اين‌ عالم‌بررسي‌ گردد بنابر اين‌ در طول‌ اين‌ پژوهش‌ علاوه‌ بر آشنائي‌ با سيوطي‌، شناخت‌ عصر سياسي‌، اوضاع‌ اجتماعي‌ ومحيط‌ فرهنگي‌ وي‌، زندگي‌ دهها دانشمند ديگر به‌ عنوان‌ استاد، معاصر و يا شاگرد سيوطي‌ مورد پژوهش‌ قرارگرفته‌ است‌. سپس‌ اسامي‌ كتابهاي‌ اين‌ دانشمند كه‌ از معدود علمائي‌ است‌ كه‌ به‌ كثرت‌ تاليفات‌ شهرت‌ دارد باتفكيك‌ موضوعات‌ و مطبوع‌ و مخلوط‌ بودن‌ آنها ذكر شده‌است‌ و بالاخره‌ با تعريف‌ فقه‌اللغه‌ و زبانشناسي‌ و منهج‌لغوي‌ سيوطي‌ و بررسي‌ كتاب‌ حاضر و آشنائي‌ با فصلهاي‌ مختلف‌ آن‌ به‌ ترجمه‌ و شرح‌ اين‌ كتاب‌ تا نوع‌ پانزدهم‌پرداخته‌ايم‌

در طول‌ ترجمه‌ موارد متعددي‌ كه‌ ضرورت‌ داشت‌ توضيح‌ و افزايشي‌ صورت‌ گيرد در متن‌ ترجمه‌ با (   ) و درپاورقي‌ با شماره‌ مشخص‌ گرديد، علاوه‌ بر ترجمه‌ ضبط‌ دقيق‌ واژه‌هاي‌ غريب‌،شاذ، نادر و ... كه‌ جز در كتب‌مبسوط‌ لغت‌ يافت‌ نمي‌شود و شرح‌ معاني‌ آنها (نزديك‌ به‌ 1000واژه‌) شرح‌ حال‌ اشخاص‌، اماكن‌، قبايل‌، ضبط‌دقيق‌ نام‌ رجال‌ و كتب‌ آنها، ضبط‌ اشعار و ترجمه‌ آنها و ذكر نام‌ شعراء (در حدود 230 بيت‌ شعر كه‌ غالباً تك‌بيتي‌ واز قصايد مختلف‌ مي‌باشد) ترجمه‌ آيات‌ و شرح‌ اصطلاحات‌ ويژه‌اي‌ كه‌ مولف‌ از علوم‌ مختلف‌ از آنها استمدادجسته‌، از جمله‌ اموري‌ است‌ كه‌ نسبت‌ به‌ متن‌ اعمال‌ گشته‌است‌ و در پايان‌ جهت‌ تسهيل‌ امر بدست‌ آوري‌ مطالب‌مجموعه‌ فهرستهايي‌ در هفت‌ فصل‌ ( فهرست‌ و ترجمه‌ آيات‌، ترجمه‌ اشعار، فهرست‌ نام‌ كتب‌، فهرست‌ لغات‌،فهرست‌ اعلام‌، قبايل‌، فهرست‌ منابع‌ تحقيق‌، فهرست‌ موضوعات‌)تنظيم‌ گشته‌است‌