تحصيلات تکميلي

تاريخ دفاع : 31/6/80

رشته و گرايش : علوم تربيتي-مديريت آموزشي

استاد مشاور : دكتر قربانعلي‌ سليمي‌

نام و نام خانوادگي : مجيد جوانمرد

دانشكده : علوم تربيتي و روانشناسي

استاد راهنما : دکتر سعيد رجايي پور

بررسي ادراكات مديران و دبيران نسبت به مهارتهاي روابط انساني مديران در دبيرستانهاي شهر اصفهان

چكيده

اساسي‎ترين رسالت آموزش و پرورش كه تعليم و تربيت انسانها مي‎باشد جز از طريق برقراري ارتباط ميسر نخواهد شد. مديران مدارس بايد مؤثرترين و كارآمدترين شيوه‎ها و مهارتهاي لازم را در زمينه روابط انساني با توجه به موقعيت به كار گيرند، تا جوي آرام و سالم در آموزشگاهها ايجاد گردد و در نتيجه امر تعليم و تربيت بهبود يابد. هدف كلي تحقيق حاضر بررسي مهارتهاي روابط انساني مديران از نظر مديران و دبيران دبيرستانهاي شهر اصفهان بر اساس الگوي روابط انساني ريس و برندت بود. فرضيه‎هاي تحقيق به منظور تعيين ميزان مهارتهاي روابط انساني مديران (ارتباطات، خودآگاهي، خودپذيري، انگيزش، اعتماد، خودآشكارسازي و مديريت تعارض) براساس ادراكات مديران و دبيران و با توجه به متغيرهايي مانند جنسيت، مدرك و رشته تحصيلي، سابقة مديريت و نيز سنوات خدمت دبيران تدوين گرديد.

در پژوهش حاضر از روش توصيفي ـ پيمايشي استفاده شد. جامعه آماري شامل 4914 دبير و 163 مدير دبيرستانهاي دولتي روزانه در نواحي پنجگانه آموزش و پرورش شهر اصفهان در سال تحصيلي 80-79 بود و تعداد 150 دبير و 50 مدير با استفاده از نمونه‎گيري خوشه‎اي چند مرحله‎اي انتخاب شدند كه نمونه آماري تحقيق حاضر را تشكيل ‎داده‎اند. ابزار مورد استفاده در اين بررسي شامل پرسشنامه‎اي با عنوان فرم ارزيابي مهارتهاي روابط انساني بود، كه توسط ريس و برندت استاندارد شده بود. پرسشنامه مذكور كه شامل 50 سؤال (گويه) بسته پاسخ در مقياس درجه بندي ليكرت مي‎باشد، در دو نسخه براي مديران و دبيران تدوين گرديد. تجزيه و تحليل اطلاعات بدست آمده با روشهاي آماري در سطح توصيفي و استنباطي انجام شد. در سطح توصيفي از توزيع فراواني و درصد، ميانگين، انحراف معيار، واريانس و ضريب همبستگي و در سطح استنباطي از آزمون كالموگروف ـ اسميرنف، همگني واريانسها (لوين)، U مان ويتني، كروسكال واليس و آزمون فريدمن استفاده گرديد.

يافته‎هاي تحقيق نشان داد كه براساس ادراكات مديران بيشترين مهارت آنان در بعد برقراري اعتماد و كمترين مهارت آنها در بعد انگيزش كاركنان بود و از نظر دبيران بيشترين مهارت مديران در بعد ارتباطات و كمترين مهارت آنها در بعد خود آشكارسازي بود. با توجه به نتايج بدست آمده بين ادراكات مديران و دبيران در مورد پنج بعد از مهارتهاي روابط انساني (خودآگاهي، خودپذيري، انگيزش، اعتماد و خودآشكارسازي) تفاوت معني داري مشاهده گرديد. ولي در خصوص مهارتهاي روابط انساني مديران در ابعاد ارتباطات و مديريت تعارض تفاوت معني داري مشاهده نشد. ضمناً نتايج بدست آمده از مقايسه ميانگين رتبه ادراكات مديران و دبيران زن و مرد نشان داد كه مديران زن بيش از مديران مرد داراي توانايي در زمينة مهارتهاي روابط انساني بودند. همچنين بين ادراكات مديران برحسب سابقة مديريت تفاوت معني داري مشاهده گرديد و مديران با سابقه‎تر توانايي خود را در زمينه خودپذيري و انگيزش كاركنان بيشتر از همكاران كم سابقه خود ارزيابي نمودند.