تحصيلات تکميلي

نام و نام خانوادگي : فرحناز رحمت اللهي

دانشكده : علوم تربيتي و روانشناسي

استاد راهنما : دکتر مريم فاتحي زاده

تاريخ دفاع : 30/7/85

رشته و گرايش : مشاوره- خانواده

استاد مشاور : دکتر سيد احمد احمدي

آسيب شناسي زندگي زناشويي در شهر اصفهان و ارائة مدلي جهت آسيب شناسي زندگي زوجين

چكيده

هدف اين پژوهش، شناسايي آسيب هاي زندگي زناشويي شهر اصفهان و ارائة مدلي براي آسيب شناسي زندگي زناشويي بود. اين پژوهش توصيفي از نوع همه گير شناسي است. نمونة تحقيق، 500 نفر از افراد متأهل مراجعه كننده به مراكز بهداشتي و درماني شهر اصفهان در سال 1385 بودند كه به صورت تصادفي انتخاب شدند. از اين تعداد، 405 نفر زن و 95 نفر مرد بودند. ابزار تحقيق، پرسشنامة محقق ساختة آسيب شناسي ازدواج بود. اين پرسشنامه با 231 سؤال و در قالب 26 خرده مقياس آسيب هاي ازدواج تنظيم شد. پايائي آن، 98/0 محاسبه شد. داده ها بر حسب 13 سؤال مطرح شده در اين تحقيق، با استفاده از نرم افزار آماري SPSS تحليل شد. نتايج تحقيق به شرح زير بوده است:

سه گروه از ازدواجهاي فاقد آسيب، در معرض آسيب و آسيب ديده بر مبناي انحراف معيار از هم تشخيص داده شد. 2/84 درصد افراد در گروه ازدواجهاي فاقد آسيب كه داراي نمرة كمتر از يك انحراف معيار بودند، قرار داشتند. 4/11 درصد افراد در گروه ازدواجهاي در معرض آسيب كه داراي نمرة يك تا دو انحراف معيار بودند، قرار داشتند. 4/4 درصد افراد در گروه ازدواجهاي آسيب ديده كه داراي نمرة بيشتر از دو انحراف معيار بودند، قرار داشتند. آسيب هاي زناشويي در اين سه گروه بر حسب درصد فراواني رتبه بندي شد. در ازدواجهاي فاقد آسيب و در معرض آسيب، ”مشكلات ارتباطي با همسر و الگوهاي ارتباطي“ در صدر جدول قرار داشت. در ازدواجهاي آسيب ديده، ”مشكلات رفتاري با همسر و مشكلات عاطفي“ از بالاترين رتبه برخوردار بود. از ميان حيطه هاي مختلف آسيب هاي زناشويي، به طور كلي، شش حيطة: ”مشكلات رفتاري با همسر“، ”مشكلات عاطفي“، ”تفاوت ويژگيهاي شخصيتي زوجين“، ”مشكلات مربوط به اوقات فراغت“، ”مشكلات ارتباطي“ و ”الگوهاي ارتباطي“ مهم ترين آسيب هاي روابط زناشويي زوجين شهر اصفهان شناخته شد. در اين تحقيق، مدلي از آسيب هاي زناشويي بر حسب چهار عامل: بين فردي، درون فردي، فرافردي و فرافردي ويژه بر اساس تحليل عاملي ارائه شد. در گروه ازدواجهاي آسيب ديده، عوامل بين فردي و فرافردي از عوامل آسيب زاي جدّي معرفي شد. تفاوتهاي جنسيتي بر حسب اين چهار عامل معنادار نبود. همچنين، گروه ازدواجهاي فاقد آسيب، بر حسب مدت زمان ازدواج، تنها در عامل فرافردي ويژه، تفاوت معناداري را با يكديگر نشان دادند(05/0 > P). در گروه ازدواجهاي در معرض آسيب و آسيب ديده، بر حسب مدت زمان ازدواج، در چهار عامل مذكور، تفاوت معناداري يافت نشد.