تحصيلات تکميلي

تاريخ دفاع : 30/10/80

رشته و گرايش : علوم سياسي

استاد مشاور : دکتر محمود کتابي

نام و نام خانوادگي : شهرام باقري

دانشكده : علوم اداري و اقتصاد

استاد راهنما : دکتر سيد جواد امام جمعه زاده

انقلاب ايران و فلسفه هگل

چكيده

در اين پايان نامه كه در سه گفتار سامان يافته ، هدف آن بوده كه با بهره گيري از فلسفة تاريخ هگل به تبيين چرايي روي دادن انقلاب اسلامي ايران پرداخته شود . در گفتار يكم ديدگاه فلسفي هگل در بارة انگيزه هاي كلي و اساسي انسان براي دست زدن به عمل انقلابي در يك اجتماع توصيف گرديده است.

در گفتار دوم به بازنمايي شرايط عيني جامعه ايران پيش از انقلاب پرداخته شده است و سرانجام در گفتار سوم كار تبيين و تحليل انجام پذيرفته است.

استاد منطق ديالكتيك انگيزه انقلابي شدن انسان را در نياز اساسي آدمي در برخورداري حيثيت و منزلت اجتماعي و شناخته شدن به عنوان يك خود آگاهي و ارزش مستقل دانسته است. نزد او انسان موجودي خود آگاه است كه براي رسيدن به خود آگاهي خواست او بر جهان بيروني در راستاي دروني كردن آن تعلق مي گيرد. اما اگر خواستهاي انسان به برآورده نمودن نيازهاي طبيعي و مادي محدود بماند به خود آگاهي نمي رسد . از اين رو آدمي براي خود آگاه شدن و تحقق انسانيت در خويش داراي اين خواست اساسي است كه از سوي اجتماع به عنوان يك خود آگاهي و ارزش مستقل به رسميت شناخته شود. در هر اجتماع كه از سوي قدرت حاكم اين خواست از انسان سلب گردد يك رابطه خدايگان ــ بنده برقرار شده است در اين اجتماع يك تضاد زوال ناپذير ميان خدايگان و بنده پديد مي آيد كه در آن ينده حاكميت خدايگان را نفي كرده و براي بر انداختن رابطه خدايگان ــ بنده برقرار آمادة جانبازي است. استدلال اساسي اين پايان نامه آن است كه به دليل وجود مناسبات خدايگان ــ بنده در ايران پيش از انقلاب ، جامعه ، حكومت محمد رضا پهلوي و نظام پادشاهي را نفي نمود و آن را يك غير ، ديگري و دشمن به شمار آورد . سرانجام همراه شدن اين تضاد اساسي بار ديگر عاملهاي مورد نياز مانند پيدايش ايدئولوژي بسيجگر ، رهبري ، عوامل شتابزا و … انقلاب اسلامي ايران بر پهنة تاريخ رقم خورد.